Pelan Rumah 5 Bilik untuk Keluarga Besar: Contoh Susun Atur dan Panduan

Bagi keluarga besar, keluarga tiga generasi atau keluarga yang kerap menerima tetamu, rumah tiga atau empat bilik sering terasa sempit. Pelan rumah 5 bilik memberi ruang peribadi yang lebih, tetapi ia juga memerlukan perancangan yang teliti supaya rumah tidak menjadi terlalu besar dan mahal.

Panduan ini berkongsi contoh susun atur pelan rumah 5 bilik setingkat dan dua tingkat, cara menyusun rumah 5 bilik 3 bilik air, saiz minimum bilik mengikut Undang-Undang Kecil Bangunan Seragam 1984 (UBBL) dan cara menganggar keluasan lantai sebelum berjumpa pereka.

Jawapan ringkas: Pelan rumah 5 bilik yang baik membahagikan rumah kepada zon awam dan zon tidur, meletakkan sekurang-kurangnya satu bilik di tingkat bawah untuk warga emas atau tetamu, dan menyusun bilik air supaya mudah dikongsi. Susunan rumah 5 bilik 3 bilik air yang lazim ialah satu bilik air dalam bilik utama, satu bilik air bersama untuk bilik lain dan satu berhampiran ruang tamu. Setiap bilik mesti mematuhi saiz minimum UBBL.

Rumah lima bilik memberi ruang peribadi untuk setiap ahli keluarga.

1. Siapa yang memerlukan rumah 5 bilik?

Menurut Laporan Survei Pendapatan Isi Rumah 2024 oleh Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM), purata saiz isi rumah di Malaysia ialah 3.7 orang, berbanding 3.8 orang pada 2022. Isi rumah luar bandar lebih besar, iaitu purata 3.9 orang, berbanding 3.6 orang di bandar.

Ini bermakna rumah lima bilik bukan keperluan bagi semua keluarga. Ia lebih sesuai untuk:

Keluarga dengan empat anak atau lebih.
Keluarga tiga generasi, contohnya ibu bapa yang tinggal bersama.
Keluarga yang memerlukan bilik kerja atau bilik tetamu tetap.
Pemilik yang merancang rumah untuk jangka panjang, termasuk ketika anak-anak dewasa pulang bersama keluarga.

Jika keluarga anda tidak memerlukan lima bilik sekarang, pertimbangkan reka bentuk yang membolehkan tambahan pada masa depan. Contohnya, sediakan struktur dan susun atur yang membolehkan satu atau dua bilik ditambah di bahagian belakang atau di tingkat atas kelak. Pendekatan ini mengurangkan kos awal tanpa menutup peluang untuk berkembang. Pastikan setiap tambahan pada masa depan juga dikemukakan untuk kelulusan PBT.

2. Prinsip asas merancang pelan rumah 5 bilik

Rumah dengan banyak bilik mudah menjadi sesak jika tidak dirancang dengan baik. Gunakan prinsip berikut:

Zon awam dan zon tidur. Pisahkan ruang tamu, ruang makan dan dapur daripada kawasan bilik tidur.
Bilik di tingkat bawah. Sekurang-kurangnya satu bilik tidur di tingkat bawah untuk warga emas atau tetamu.
Koridor yang pendek. Koridor panjang membazir ruang dan meningkatkan kos.
Bilik air yang strategik. Letakkan bilik air supaya boleh dikongsi tanpa melalui bilik orang lain.
Cahaya dan pengudaraan. Setiap bilik perlu tingkap yang mencukupi.
Storan. Keluarga besar memerlukan stor, almari terbina dalam dan ruang dobi yang mencukupi.

Prinsip ini membantu rumah lima bilik terasa teratur walaupun dihuni ramai orang. Ia juga memudahkan rutin harian, seperti waktu pagi apabila beberapa ahli keluarga bersiap serentak, atau ketika tetamu bermalam tanpa mengganggu privasi keluarga.

3. Contoh pelan rumah 5 bilik setingkat

Rumah setingkat sesuai bagi keluarga yang mempunyai tanah luas dan ahli keluarga berusia. Contoh pembahagian ruang:

Zon awam di hadapan

Anjung dan ruang letak kereta.
Ruang tamu yang bersambung dengan ruang makan.
Dapur kering di sebelah ruang makan dan dapur basah di belakang.
Satu bilik air berhampiran ruang tamu untuk tetamu.

Zon tidur di sisi atau belakang

Bilik tidur utama dengan bilik air sendiri dan almari pakaian.
Satu bilik untuk ibu bapa atau warga emas, berhampiran ruang tamu.
Tiga bilik anak di sepanjang koridor pendek.
Satu bilik air bersama untuk bilik-bilik ini.

Susunan ini menghasilkan rumah 5 bilik 3 bilik air yang praktikal. Kelemahan rumah setingkat ialah ia memerlukan tapak dan bumbung yang lebih luas. Pastikan saiz tanah mencukupi selepas anjakan bangunan ditolak.

Contoh pembahagian zon bagi rumah setingkat lima bilik.

4. Contoh pelan rumah 5 bilik dua tingkat

Rumah dua tingkat sesuai bagi lot yang lebih kecil atau keluarga yang mahu memisahkan ruang tidur sepenuhnya.

Tingkat bawah

Ruang tamu, ruang makan dan dapur.
Satu bilik tidur untuk ibu bapa atau tetamu, dengan bilik air berdekatan.
Ruang dobi dan stor.

Tingkat atas

Bilik tidur utama dengan bilik air sendiri.
Tiga bilik anak.
Satu bilik air bersama.
Ruang keluarga kecil di hadapan tangga.

Konfigurasi ini juga menghasilkan rumah 5 bilik 3 bilik air. Jika bajet mengizinkan, bilik air keempat boleh ditambah untuk salah satu bilik anak. Untuk ukuran tangga yang dibenarkan dan contoh lain, baca pelan rumah banglo dua tingkat.

5. Saiz minimum bilik mengikut UBBL

Setiap pelan rumah 5 bilik yang dihantar untuk kelulusan mesti mematuhi undang-undang kecil bangunan. UBBL 1984 menetapkan:

Bilik kediaman pertama: tidak kurang daripada 11 meter persegi.
Bilik kediaman kedua: tidak kurang daripada 9.3 meter persegi.
Bilik lain: tidak kurang daripada 6.5 meter persegi.
Lebar bilik kediaman: tidak kurang daripada 2 meter.
Dapur: tidak kurang daripada 4.5 meter persegi dengan lebar 1.5 meter.

Dalam rumah lima bilik, tiga bilik terakhir boleh direka dengan saiz minimum 6.5 meter persegi, tetapi saiz ini agak kecil untuk katil, almari dan meja belajar. Banyak keluarga memilih saiz yang lebih besar bagi bilik anak yang akan digunakan bertahun-tahun.

6. Saiz minimum bilik air dan tandas

UBBL 1984 juga menetapkan saiz minimum bagi bilik air dan tandas:

Tandas dengan mangkuk jenis duduk: tidak kurang daripada 1.5 meter kali 0.75 meter.
Tandas dengan mangkuk jenis lain: tidak kurang daripada 1.25 meter kali 0.75 meter.
Bilik air: tidak kurang daripada 1.5 meter persegi dengan lebar tidak kurang daripada 0.75 meter.
Bilik air bersama tandas: tidak kurang daripada 2 meter persegi dengan lebar tidak kurang daripada 0.75 meter.

Setiap bilik air atau tandas juga perlu mempunyai bukaan untuk cahaya dan pengudaraan seluas sekurang-kurangnya 0.2 meter persegi. Dalam rumah 5 bilik 3 bilik air, letakkan bilik air pada dinding luar supaya keperluan ini mudah dipenuhi.

Untuk kos kerja bilik air, rujuk kos ubahsuai bilik air.

Had minimum UBBL bagi bilik dan bilik air.

7. Cara menganggar keluasan lantai

Sebelum berjumpa pereka, buat anggaran kasar keluasan lantai. Contoh di bawah menggunakan saiz yang lebih selesa daripada minimum UBBL. Saiz ialah andaian untuk tujuan ilustrasi.

Bilik utama: 16 meter persegi.
Empat bilik lain: 11 meter persegi setiap satu, jumlah 44 meter persegi.
Tiga bilik air: 4 meter persegi setiap satu, jumlah 12 meter persegi.
Ruang tamu dan ruang makan: 35 meter persegi.
Dapur kering dan basah: 15 meter persegi.

Jumlah ruang ini ialah 122 meter persegi. Tambah koridor, dinding, stor dan ruang dobi, dan keluasan lantai keseluruhan biasanya jauh melebihi angka tersebut. Pada 10.76 kaki persegi bagi setiap meter persegi, 122 meter persegi bersamaan kira-kira 1,310 kaki persegi sebelum ruang tambahan.

Anggaran ini membantu anda memahami julat bajet dan mengelakkan kejutan apabila menerima sebut harga pertama daripada kontraktor. Jika jumlahnya terlalu besar, kecilkan ruang yang jarang digunakan dahulu, seperti ruang tamu formal, sebelum mengurangkan saiz bilik tidur. Lihat kiraan kos dalam kos bina rumah 1500 kaki persegi dan kos bina rumah banglo.

8. Cahaya, pengudaraan dan ketinggian siling

Rumah dengan banyak bilik berisiko mempunyai bilik di tengah yang gelap. UBBL 1984 menetapkan setiap bilik perlu mempunyai tingkap dengan keluasan tidak kurang daripada 10 peratus daripada keluasan lantai, dan sekurang-kurangnya separuh daripadanya boleh dibuka.

Ketinggian bilik tidur dan ruang tamu pula tidak kurang daripada 2.5 meter, manakala dapur tidak kurang daripada 2.25 meter. Dalam iklim Malaysia, siling yang lebih tinggi di ruang tamu membantu haba naik dan menjadikan ruang lebih selesa.

Pastikan setiap bilik tidur mempunyai sekurang-kurangnya satu dinding luar. Jika ini sukar dicapai, pertimbangkan ruang udara atau bukaan di bumbung. Idea ini diterangkan lanjut dalam design rumah tanah sempit.

9. Reka untuk keluarga tiga generasi

Banyak keluarga memilih lima bilik kerana ibu bapa atau mertua tinggal bersama. Dalam situasi ini, beberapa ciri tambahan menjadikan rumah lebih selamat dan selesa untuk warga emas:

Bilik di tingkat bawah dengan bilik air sendiri atau bersebelahan. Ini mengurangkan keperluan berjalan jauh pada waktu malam.
Lantai yang rata. Kurangkan perbezaan aras antara ruang, terutamanya di pintu bilik air dan dapur.
Pintu yang lebih lebar. Memudahkan penggunaan kerusi roda atau alat bantuan berjalan jika diperlukan kelak.
Lantai bilik air yang tidak licin. Pilih jubin bertekstur dan sediakan ruang untuk pemegang dinding.
Pencahayaan yang baik di laluan. Koridor dan tangga perlu cukup terang.

Merancang ciri ini sejak awal jauh lebih murah daripada mengubah suai rumah selepas siap.

Bilik yang boleh berubah fungsi

Tidak semua lima bilik perlu digunakan sebagai bilik tidur sepanjang masa. Satu bilik boleh dijadikan bilik kerja, bilik belajar atau bilik solat, kemudian ditukar menjadi bilik tidur apabila keluarga berkembang. Pastikan bilik ini mempunyai saiz, tingkap dan soket yang sesuai untuk kedua-dua kegunaan.

10. Kesilapan biasa dalam pelan rumah 5 bilik

Beberapa kesilapan sering berlaku apabila merancang rumah besar:

Semua bilik di tingkat atas. Warga emas atau ahli keluarga yang sakit terpaksa naik tangga.
Bilik air bersama terlalu jauh. Ahli keluarga perlu melalui ruang tamu untuk ke bilik air.
Bilik terlalu kecil. Mematuhi minimum UBBL tetapi tidak muat perabot asas.
Ruang makan tidak cukup besar. Keluarga besar memerlukan meja makan yang panjang.
Tiada ruang dobi. Pakaian keluarga besar memerlukan ruang basuh dan jemur yang mencukupi.
Mengabaikan bajet. Setiap bilik dan bilik air tambahan menambah kos binaan.

Semak setiap perkara ini bersama pereka sebelum pelan dimuktamadkan dan dihantar untuk kelulusan.

11. Langkah daripada idea kepada pelan yang diluluskan

Proses biasa untuk menyiapkan pelan rumah lima bilik:

Senaraikan keperluan setiap ahli keluarga.
Sahkan saiz tanah, syarat tanah dan anjakan bangunan.
Anggarkan keluasan lantai dan bajet.
Minta lakaran susun atur dan pelan 3D.
Muktamadkan pelan dan dapatkan kiraan struktur.
Kemukakan pelan kepada PBT melalui profesional bertauliah.
Lantik kontraktor berdaftar. Lihat cara semak kontraktor CIDB, atau pertimbangkan kaedah design and build rumah.

Ringkasan saiz minimum UBBL 1984

Jadual ini merumuskan saiz minimum utama yang mempengaruhi pelan rumah 5 bilik.

Ruang	Keperluan minimum UBBL 1984	Nota perancangan
Bilik kediaman pertama	11 meter persegi	Biasanya bilik utama
Bilik kediaman kedua	9.3 meter persegi	Lebar minimum 2 meter
Bilik lain	6.5 meter persegi	Pertimbang saiz lebih besar
Dapur	4.5 meter persegi, lebar 1.5 meter	Keluarga besar perlu lebih
Bilik air bersama tandas	2 meter persegi, lebar 0.75 meter	Bukaan minimum 0.2 meter persegi
Siling bilik tidur	2.5 meter	Siling tinggi bantu haba naik

Reka rumah keluarga besar anda dalam 3D

NZR Properties menyediakan koleksi reka bentuk rumah serta pelan 3D untuk membantu keluarga merancang rumah yang muat untuk semua, sebelum pembinaan bermula atas tanah sendiri.

Layari NZR Properties

Nota: Artikel ini ialah maklumat umum. Contoh susun atur hanya untuk rujukan. Pelan sebenar perlu disediakan oleh profesional bertauliah dan diluluskan oleh PBT.

Soalan lazim tentang pelan rumah 5 bilik

Berapa keluasan lantai untuk rumah 5 bilik?

Ia bergantung pada saiz bilik dan ruang bersama. Sebagai anggaran, bilik, bilik air, ruang tamu dan dapur dengan saiz selesa boleh mencecah sekitar 120 meter persegi atau 1,300 kaki persegi, sebelum koridor, dinding dan stor.

Bagaimana menyusun rumah 5 bilik 3 bilik air?

Susunan lazim ialah satu bilik air dalam bilik utama, satu bilik air bersama untuk bilik-bilik lain dan satu berhampiran ruang tamu untuk tetamu atau bilik di tingkat bawah.

Berapa saiz minimum bilik tidur mengikut UBBL?

Bilik kediaman pertama tidak kurang daripada 11 meter persegi, bilik kedua 9.3 meter persegi dan bilik lain 6.5 meter persegi, dengan lebar minimum 2 meter.

Rumah 5 bilik setingkat atau dua tingkat lebih baik?

Rumah setingkat lebih mesra warga emas tetapi memerlukan tanah lebih luas. Rumah dua tingkat sesuai untuk lot kecil dan memisahkan zon tidur, tetapi memerlukan tangga dan struktur tambahan.

Adakah rumah 5 bilik sesuai untuk semua keluarga?

Tidak semestinya. Purata saiz isi rumah Malaysia ialah 3.7 orang pada 2024 menurut DOSM. Rumah 5 bilik lebih sesuai untuk keluarga besar, keluarga tiga generasi atau yang memerlukan bilik kerja dan bilik tetamu tetap.

Rujukan dan sumber

Maklumat dalam artikel ini disemak berdasarkan sumber berikut. Sahkan keperluan terkini dengan pihak berkuasa berkaitan: